آرتور كرستين سن ( مترجم : رشيد ياسمى )
598
ايران در زمان ساسانيان ( فارسي )
رابطه تاريخى اين ستونها را ، كه نمونه منحصر ستونسازى عهد ساسانى محسوب ميشوند ، با ستونهاى چوبين امروزى نواحى كردستان ، كه حافظ رسم معمارى روستايى قديم هستند ، واضح و روشن كرده است « 1 » . نقش بالا مجلس تاجگذارى را نشان ميدهد . پادشاه در وسط ايستاده ، و با دست راست تاجى را ميگيرد ، كه اوهرمزد ، كه در طرف چپ او ( طرف راست بيننده ) ايستاده ، به او عطا مىكند . از طرف ديگر الهه آناهيذ ( آناهيتا ) هم افسرى به او ميدهد . اين سه صورت از روبرو ديده ميشوند . پادشاه همان تاجى را بر سر دارد ، كه در سكههاى خسرو پرويز معمولا رسم ميكردهاند ، يعنى تاجى بزرگ ، كه دو رشته مرواريد در زير و هلالى در پيش دارد ؛ شاخه كه بر فراز تاج نهادهاند ، در ميان دو بال عقاب واقع شده ، و بر روى آن هلالى است ، كه قرص خورشيد را در آن رسم كردهاند . جامه پادشاه ، كه به طرز معمول داراى نوارهاى مواج است ، عبارت است از قبايى آستيندار ، كه از زانو ميگذرد ، و شلوارى گشاد و چينخورده . قبا و شلوار غرق جواهر است ، حاشيه قبا ، و غلاف و كمر شمشير ، حتى شلوار او مزين برشتههاى مرواريد است . علاوه بر اينها ، چند رشته مرواريد غلطان از گردن پادشاه آويخته است ، و نقوش لباس نيز همه شبيه مرواريد ساخته شده ، يعنى به صورت قطرههاى نازكى ، كه هر يك بحلقه آويخته است . خداوند اوهرمزد نيز جامه بلند در بر دارد ، ولى عبايى بدوش افكنده ، كه حاشيه آن مرواريدنشان است . ساق موزههايى كه در پاى دارد ، در زير شلوار پنهان است ؛ ريش بلند نوكدار ، و تاج نواربسته او نظير نقوش ازمنه عتيقه است . زنى ، كه در جانب راست خسرو ايستاده ، بنابر عقيده هرتسفلد از روى سبوى دستهدارى ، كه در دست گرفته ، شناخته مىشود ، كه كيست . از عهد باستان نقش سبو را نماينده آبهاى آسمانى ، كه منبع فيوض نازله بر زمين و باروركننده خاك است ، قرار دادهاند . بنابراين آن زن آناهيذ است ، كه الهه آب محسوب ميشده است . قباى او به سبك يونانى است و در روى آن
--> ( 1 ) - دروازه ، ص 104 و بعد .